“ወበእንተ ኃጣውኢነ ውእቱ ተሰቅለ ዲበ ዕፅ በሥጋሁ/ ምእንቲ ኃጢኣትና ብሥጋኡ ኣብ ዕንጨይቲ ተሰቕለ።” (1ይ ጴጥ. 2፡24)

Sep 27, 2019

እግዚአብሔር ዝሃቦ ተስፋን፡ ነቢያት ዝተነበይዎ ትንቢትን ንምፍጻም፡ ኣካላዊ ቃል እግዚአብሔር ወልድ ኢየሱስ ክርስቶስ፡ ኣብ መልዕልተ መስቀል ተሰቂሉ ቅዱስ ሥጋኡ ቈረሰልና፡ ክቡር ደሙ’ውን ኣፍሰሰልና፡ ክብርቲ ነፍሱ’ውን ብፍቓዱ ኣኅለፈልና። በዚ ኣብ መስቀል ዝፈጸሞ ተበጃውነት ድማ ብዙኅ ጸጋን ክብርን ረኸብና።

ብምኽንያት ኃጢኣተ ኣዳም፡ ካብ ኣዳም ክሳብ ሙሴ (እስከ ክርስቶስ) ኣብ ዝበደሉን ዘይበደሉን ሞት ነጊሡ ነበረ። (ሮሜ 5፡14) ኃጢኣት ብዘርኢ እናተመኃላለፈ፡ ብመርገመ ሥጋን መርገመ ነፍስን ተኣሢርና ብርደተ መቃብር ርደተ ገሃነም፡ ብሞተ ሥጋ ድማ ሞተ ነፍስ ተፈሪድና ኵልና ንመውት ነበርና።

ሓዋርያ ቅዱስ ጴጥሮስ ኣብ መልእኽቱ፡ ” ወበእንተ ኃጣውኢነ ውእቱ ተሰቅለ ዲበ ዕፅ በሥጋሁ/ ምእንቲ ኃጢኣትና ብሥጋኡ ኣብ ዕንጨይቲ ተሰቕለ።” (1ይ ጴጥ. 2፡24) ከምዝበሎ ክርስቶስ ኣምላኽና ካብ ሰማየ ሰማያት ወሪዱን ሥጋና ተዋሒዱን ኣብ መስቀል ተሰቒሉ ኃጢኣትና (መርገምና) ስለዝተሰከመልና ግና ሞት ተሳዒሩ ሕይወት ረኺብና።

 ኃይለ እግዚአብሔር ዝተገልጸ፡ ግብረ ምድኃን ዝተፈጸመ ኣብ መልዕልተ መስቀል ብምዃኑ ‘‘ንሱ ንርእስኻ ክቕጥቅጥ እዩ’’ ተባሂሉ ከምዝተነግረ፡ ጐይታ ንዲያብሎስ ዝቐጥቀጦ ብመስቀሉ እዩ። (ዘፍ. 3፥15)። 
ኵልና ብእኡ እንኣምን’ውን ንዲያብሎስ እንቕጥቅጠሉ ኃይልና መስቀል እዩ።

ኣብ መንጎ እግዚአብሔርን ሰብን፡ መላእኽትን ሰብን ፣ ሥጋን ነፍስን፣ ሕዝብን ኣሕዛብን ሰላም ዝተረኽበ ብናይ ጐይታና ኢየሱስ ክርስቶስ ቤዛነት ብምዃኑ መስቀል ትእምርተ ሰላም እዩ። ሓዋርያ ቅዱስ ጳውሎስ ‘‘ ወገብረ ሰላመ በደመ መስቀሉ ለዘበሰማይ ወለዘበምድር/ ብደም መስቀሉ ኣብ ሰማይን ኣብ ምድርን ንዘለዉ ሰላም ገበረ።” (ቈላ. 1፥19-20) ይብል እሞ ኣብ መልእክቱ ናብ ሰብ ኤፌሶን ድማ “ ንሱ ነቲ ኣብ መንጎ ዝነበረ ናይ ጽልኢ መንደቕ ብሥጋኡ ብምፍራስ ነቶም ኽልተ ሓደ ዝገበረ ሰላምና እዩ። . . . ኣብ መስቀል ተሰቒሉ ብሙማት ነቲ ጽልኢ ደምሰሶ።” (ኤፌ. 2፥13-14) ይብል። ቅዱስ ዮሐንስ አፈ ወርቅ’ውን “ወበመስቀል ቀተሎ ለጸላኢ ሚ ይትሌዓል ዝሀብት ወሚ ያፈርህ ዝነገር/ ኣብ መስቀል ተሰቒሉ ንጸላኢ ዲያብሎስ ሰዓሮ፣ እዚ ክብሪ’ዚ ክንደይ ይረቅቕ፣ እዚነገር’ዚ ኸ ክንደይ ያፈርህ” ብምባል ብኣድናቖት ይገልጾ። (ሃይ.አበው ዮሐ. አፈወርቅ 68፡18)
ስለዚ፡ መርገምና ዝተደምሰሰሉን ሞት ዝተሳዕረሉን መንደቕ ጽልኢ ዝፈረሰሉን፡ . . . ወቦ ዘተርፈ ግብረ ቤዛነት ዝተፈጸመ ኣብ መልዕልተ መስቀል ስለዝኾነ፣ መስቀል ንዘለዓለም ትእምርተ ሰላምን ዓወትን ኃይልን ጽንዓትን . . . ኮይኑ ይነብር።

 ነገረ መስቀል ብብዙኅ ትንቢት ተነጊሩ እዩ። ብብዙኅ ኅብረ አምሳልውን ተመሥጢሩ እዩ። ኣቦና ኣዳም በደሉ ኣሚኑ ብኃዘንን ብኽያትን ምስ ለመነ፡ መፍቀሬ ንስሐ እግዚአብሔር ብዓይነ ምሕረት ጠሚቱ ፥ ‘‘ እትቤዘወከ በመስቀልየ ወበሞትየ/ ብመስቀለይን ብሞተይን ክብጀወካ እየ’’ ዝብል ተስፋ ሃቦን ቃል ኪዳን ኣተወሉን። (አክሲማሮስ ዘዓርብ፣ ቀሌ. 13 )

ነቢየ እግዚአብሔር ቅዱስ ዳዊት’ውን “ወወሃብኮሙ ትእምርተ ለእለ ይፈርሁከ ከመ ያምስጡ እም ገጸ ቀስት” (መዝ. 59፡4) ክብል ከሎ ብክርስቶስ ክርስቲያን ብወልድ ውሉድ ዝተባህሉ ምእመናንን ምእመናትን ካብ ኃጢኣት፡ ኣጋንንት፡ መናፍቃንን ፍትወታት እኩያትን ብትእምርተ መስቀል ዓወት ከምዝረኽቡ ንምርዳእ እዩ። 
ብኅብረ ኣምሳል ስለ ነገረ መስቀል ብዙኅ ተመሥጢሩ እዩ። ዕፀ ሕይወት (ዘፍ.3፡22)፣ ኖኅ ምስ ሥድራ ቤቱ ዝደኃነላ መርከብ (ዘፍ. 6፡14-22)፣ ‘ወአስተኀለፈ እዴሁ ወባረኮሙ/ ኣእዳዉ ኣመሳቒሉ ባረኾም’ ከምዝብል (ዘፍ. 48፥14) ኣቦና ያዕቆብ ንደቂ ዮሴፍ ዝባረኸሉ ምልክት፣ ባሕረ ኤርትራ ዝኸፈለት በትረ ሙሴ (ዘፀ. 14፡16)፡ ሙሴ ኣብ በረኻ ንኣስራዚ ተመን ዝሰቐለሉ ዕንፀይቲ (ዘኁ. 21፡8-9)፡ ኣቃውማ ሙሴ ንጸሎት (ዘፀ. 17፡11-17) . . . ወቦ ዘተርፈ።

ብሓፈሻ መስቀል ብትንቢት ዝተነግረ፡ ብኅብረ አምሳል ዝተመሥጠረ፡ ብደም ክርስቶስ ዝኸበረ፡ ቤዛነትን ድኅነትን ስለዝተፈጸመሉ ብዝተፈላለየ ሥርዓት ንገልጾን ነኽብሮን። ቤተ ክርስቲያን ብዘይ መስቀል ኣይትከልን’ዩ። ካብ ጉልላት ክሳብ መሠረት ምልክት መስቀል እዩ። ካህናት መስቀል ይኅዙ፣ ብእኡ’ውን ይባርኹ። ሕዝበ ክርስቲያን ውን መስቀል ይሳለሙ፣ ኣብ ኵሉ ሕይወቶም ኽጅምሩን ኽፍጽሙን ብትእምርተ መስቀል የማዕትቡ፣ ኣብ መስቀል ብዝተኸፍለ ዋጋ ተዓዲጎም እዮም እሞ ኣብ ክሳዶም ይኣስርዎ፣ ኣብ ክዳውንቶምን ንብረቶምን ድማ ይስለምዎን ይሥእልዎን። 
 
በዓለ መስቀል ዓመታዊ 17 መስከረም ብድምቀት ይኽበር። ታሪኻዊ ኣመጻጽኣ ናይዚ በዓል ሰፊሕን ዓሚቕን እዩ። ብስቕለት ጐይታ ዝኸበረን ደመ መለኮት ዝፈሰሶን መስቀል ከም ፀሓይ እናኣብርሀ ሕሙማት ይፍውስን ምዉታን የተንሥእን ስለዝነበረ፡ ኣይሁድ ብቅንእን ክፍኣትን ተላዒሎም፡ ዓሚቝ ጕድጓድ ኣዅዒቶም ቀበርዎ። ንኸይርከብን ስመ ዝክሩ ንኸይልዓልን ድማ ኵሎም ነበርቲ ኢየሩሳሌም ጐሓፍን ርስሓትን ዘበለ ኵሉ ኣብ ልዕሊኡ ንኽጕሕፉ ኣዘዙ። እቲ ዝቐበሩሉ ቦታ ኸኣ ክሳብ ጎቦ ዝኸውን ንኣስታት ሠለስተ ክፍለ ዘመን (300 ዓመት) ደፈንዎ።

 ኣብ 4ይ ክፍለ ዘመን፡ ኣብ ቍስጥንጥንያ ንጉሥ ቈስጠንጢኖስ ኣብ ዝነገሠሉ ጊዜ ግና ኣደኡ ንግሥት እሌኒ ነቲ ንኣስታት ሠለስተ ሚእቲ ዓመት ዝተቐብረ መስቀል ንኽትደሊ ሠራዊትን ተሓጋገዝትን ኣኸቲላ ናብ ኢየሩሳሌም ኣተወት። ብጸሎትን ብምሉእ ተስፋን ብዝገበረቶ ከቢድ ጻዕሪ ኪራኮስ ዝበሃል ሽማግለ “ናይ ጐይታ መስቀል ኣብ ቀራንዮ ምህላዉ ኣቦታትና ይነግሩና ነይሮም” ብምባል ናብ ጎልጎታ ሓበራ። ንሳ ድማ ፈልዩ ነቲ ቦታ ንምሕባር ዕንፀይቲ ኣኪባ፡ ሓዊ ኣንዲዳ፡ ዕጣን ኣትከኸት። እቲ ትኪ ዕጣን ኸኣ ኣብ’ቲ መስቀል ተቐቢርዎ ዘሎ ቦታ ወሪዱ ምልክት ኣርኣየን ሰገደን። ኣብዚ ቦታ ድማ 17 መስከረም ኵዕታ ተጀሚሩ ድኅሪ ብዙኅ ድኻም ከኣ 10 መጋቢት መስቀል ተረኽበ።

ንግሥቲ እሌኒ ተቐቢሩ ዝነበረ መስቀል ብምርካባ ስለ ዝተሕጐሰት፡ ኣብ ቅዱሳት መካናት ኣብያተ ክርስቲያን ኣሕነፀት። ዝተሓንፃ ኣብያተ ክርስቲያን ብዕለተ 16 መስከረም ተባሪኸን፡ ብዓቢይ ክብሪ ቅዳሴ ቤቱ ተኸብረ። በዚ መሠረት ድማ ዓመት መጽአ 17 መስከረም ንግሥቲ እሌኒ ዕጣን ኣትኪኻ ንመስቀል ከም ዝረኸበቶ ንምዝካር ዳሜራ ጌርናን ሽግ ኣብሪህናን ነኽብሮ። ኣይሁድ እኳ እንተ ኸሓድዎ ንሕና ግና ከምቲ እቲ ትኪ ዕጣን ዝሰገደ ንሰግድ። መስቀል ኃይልና እዩ፡ መስቀል ጽንዓትና እዩ፡ መስቀል ቤዛና እዩ፡ መስቀል መድኃኒ ነፍስና እዩ” እናበልና’ውን ንዝምረሉ።

እግዚአብሔር አምላኽና፡ ዓውደ ዓመትና ይቀድስ፣ ንሀገርናን ንምሉእ ዓለምን ይባርኽ! 

ወስብሐት ለእግዚአብሔር፡ ኣሜን።

ዘመነ ዮሐንስ 18 ጥር 2012 ዓ.ም.

January
Monday
27
ዝክር፦ ዝርወተ ዓፅሙ ለጊዮርጊስ፡ ወያዕቆብ ዘንጽቢን ዘአፃዕዳወ ሥዕርቶን ለአንስት፡ ወተዝካሮን ለማርያም ወለማርታ።               ዘቅዳሴምንባብ፦ ሮሜ 8፡28-ፍጻሜ። 1ይ ጴጥ. 4፡12-ፍጻሜ። ግብ. ሐዋ.  17፡29-ፍጻሜ። ምስባክ፦ መዝ. 33/34 ወንጌል፦   ዮሐ. 4፡4-12። ቅዳሴ፦ ቅዳሴ ዘዮሐንስ ወልደ ነጐድጓድ።     * * *
00:00 h
Ad Right

  

ዜና ኅትመት

እዋናዊ ጽሑፋት

ኤጲፋንያ - አስተርእዮ

‘ኤጲፋንያ’ ዝብል ቃል መሠረቱ ካብ ቋንቋ ግሪኽ ዝተወርሰ ኾይኑ፡- አስተርኣየ፡ ተራእየ፡ ተጋህደ፡ ተገልጸን ተፈልጠን ማለት እዩ።  እቲ ‘ተራእየ፡ ተገልጸ፡ ተጋህደ፡ ተፈልጠ’...

ክብረ በዓል ገዳም ደብረ ደናግል ቅድስት ድምያና ንሣልሳይ ጊዜኡ ብክብ…

13 ጥር ዝኽበር ዕለተ ሰማዕትነት ሰማዕት ቅድስት ድምያና ምስ ኣርብዓ ደቃ ኣብ ገዳም ደብረ ደናግል ቅድስት ድምያና (ገዛ ባንዳ) ብድምቀት...

ሕፃነ ቂርቆስ ወእሙ ኢየሉጣ

እቶም ብምኽንያት ልደት ጐይታናን ኣምላኽናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ፡ ጡብ ኣደኦም ጸጊቦም ዘይጠበዉ ክልተ ዓመትን ካብኡ ንታሕትን ዝኾኑ 144,000 ሕፃናት ብርጉም...

ሰማዕት ቅድስት ድምያና ምስ ኣርብዓ ሰማዕታት ደናግል ሰዓብታ

ሣልሳይ ክፍለ ዘመን ኣብ ምፍጻሙ ሓደ ማርቆስ ዝበሃል ሕያዋይ ክርስቲያን ኣብ ሰሜናዊ ክፋል ግብጺ ናይ ዝርከባ ክልተ ኣውራጃታት ኣማሓዳሪ ነበረ።...

11 ጥር 2012 ዓ.ም. በዓለ ጥምቀት ኣብ ኵለን ኦርቶዶክሳውያን ኣብያተ…

ኣብ ውሽጥን ወፃእን ዝርከባ ኣብያተ ክርስቲያን ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ኤርትራ በዓለ ጥምቀት ብድምቀት ክኽበር ከሎ፡ ብደረጃ ሃገር ድማ ኣብ...

እንቋዕ ናብ በዓል ቃና ዘገሊላ ኣብጽሓና!

ጐይታና ኢየሱስ ክርስቶስ ኣብታ ኣብ ዞባ ገሊላ እትርከብ ቃና ዝገበሮ ተኣምር ምኽንያት ብምግባር በዓል ቃና ዘገሊላ እናተባህለ ብስብሓታትን ጸሎተ ቅዳሴን...

“ ወያሠጥሞን ውስተ ቀላየ ባሕር ለአበሳነ /ንኣበሳና ናብ ማዕሙቝ ቀላይ…

ካብ ሠለስተ ኣካል ሓደ ኣካል፡ እግዚአብሔር ወልድ ካብ ኣዴና ቅድስት ድንግል ማርያም ካብ ሥጋኣ ሥጋ ካብ ነፍሳ ነፍስ ወሲዱ ብተዋሕዶ...

“ልሕቀ በበሕቅ / በብንእሽቶ ዓበየ”

ባዕሉ እግዚአብሔር ዝሃቦ ተስፋን፡ ነቢያት ዝተነበይዎ ትንቢትን ንምፍጻም፡ ኣካላዊ ቃል እግዚአብሔር ወልድ ኢየሱስ ክርስቶስ፡ ፍጹም ሰብ ኮይኑ ኣብ ቤተ ልሔም...

መበል 50 ዓመት ወርቃዊ ኢዮቤልዩ ምምሥራት ደብረ ብርሃን ቅድስት ሥላሴ…

7 ጥር 2012 ዓ.ም.ግ (16 ጥሪ 2020 ፈ.) ክብረ በዓል ቅድስት ሥላሴ ኣብ ኵለን ኣብያተ ክርስቲያን ክኸብር ከሎ ብፍሉይ ግን...

ሓበሬታ ብዛዕባ ንግደት ኢየሩሳሌም 2020 ዓ.ም. (2020 ፈ.)

 ቤት ጽሕፈት ነጋድያን ኢየሩሳሌም ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ኤርትራ ብዛዕባ ንግደት ኢየሩሳሌም ኣብ በዓለ ፋሲካ 2012 ዓ.ም.ግ. (2020 ዓ.ም.) ዝምልከት...

ጋሻ ንምቕባል ንቀዳደም! - ሥላሴ ኣብ ቤት አብርሃም

ጋሻ ምቕባል፡ ብዙኅ በረኸትን ጸጋን ዘውህብ እዩ። 7 ሓምሌ ኣቦና ኣብርሃም ጋሻ ብምቕባሉ፡ ኣጋእዝተ ዓለም ቅድስት ሥላሴ ኣብ ቤቱ ዝተኣንገዱሉን፡...

ግዝረት ኣብ ክርስትና፧?!

ግዝረት፡ ማለት ሕፃን ዕልቦኡ ዝኽንሸበሉ ኵነት እዩ። ዕልቦ ፆታዊ ኽፍሊ ኣካል ናይ ሕፃን ብምቕራጽ ዝፍጸም እዩ።

  

latest articles

Mystery of Baptism

Baptism is the sacrament given to all who believe in the Mystery of the Trinity and the Mystery of Incarnation...

Mystery of Incarnation

Mystery of Incarnation means the mystery of the descending of God the Son who is one of the Trinity from...

Mystery of the Holy Trinity

The Eritrean Orthodox tewahdo Church has Five pillars of Mysteries through which it teaches and demonstrates its basic religious belief...

Welcome to the Feast of the Nativity of Our Lord…

Glory to God. When the appointed time of salvation and the foretold prophesies came to pass, God the Son come to...

In Memory of His Holiness Abune Yacob the Second Patriarch…

His Holiness Abune Yacob, the Second Patriarch was one of the reputable leaders of the EriOTC, a shining star of...

Fast of the Prophets (Advent)

15th November (geez calander), marks the first day of the Advent Fast, a period of abstinence and penance practiced by...

FASTING

Fasting is abstinence from all things that a body needs, and one has to fast from animal products and from...

The Eritrean Orthodox Tewahdo Church (EriOTC)

In the name of the Father, and of the Son, and of the Holy Spirit, One God. “We call our...

Holy of Holies Our Lady, the virgin Mary

The word holy (kidus) in Geez denotes being special, pure and esteemed. This prefix is an attribute to denote the...

HOLY SCRIPTURES (part one)

All Scriptures are written with the inspiration of the Spirit of God or the breath of God. They are also...

EXISTENCE OF GOD

The name God signifies the Divine Being, meaning He who created the world and governs it. There is one invisible...