ቤተ ክርስቲያን - ቤተ ቅድስና ቤተ በረከት

Jun 27, 2020

ሥርዓተ ኣምልኾ ዝፍጸመሉ፣ ስብሐታትን ውዳሴያትን ዝበጽሓሉ፡ ቅዱስ ሥጋኡን ክቡር ደሙን ዝዳለወሉ፡ ነገረ ሃይማኖትን ሥርዓትን ትውፊትን ዝንገረሉ ቅዱስ ቦታ (ሕንፃ) ቤተ ክርስቲያን ወይ ቤተ እግዚአብሔር ተባሂሉ ይጽዋዕ። ቤተ እግዚአብሔር ንኽሕነፅ ዝኣዘዘ ባዕሉ እግዚአብሔር እዩ። ሕዝበ እስራኤል ካብ ግብጺ ምስ ወፅኡ፡ ነቢየ እግዚአብሔር ሙሴ ኣብ ደብረ ሲና ኣርብዓ መዓልትን ኣርብዓ ለይትን ጾመ እሞ እግዚአብሔር ኣምላኽ ንሕዝቡ ዝመርሓሉ ዓሰርቱ ቃላት ሕጊ ኣብ ጽላት ጽሒፉ ሃቦ። ነዚ ጽላት’ዚ ዘቐምጠሉን ሥርዓተ ኣምልኮ ዝፍጸመሉን ስመ እግዚአብሔር ዝምስገነሉን ድንኳን ክሓንፅ እግዚአብሔር ኣዘዞ። ነቢይ ሙሴ ምስ ባስልኤልን ኤልያብን ዝበሃሉ ጥበበኛታት ድማ ነቲ ድንኳን ሠሪሖም ፈጸሙ።

እቲ ዝተሠርሐ ድንኳን ዙሪያኡ ክቢ ኾይኑ ሠለስተ ክፍልታት ነበሮ። እቲ ናይ መጀመርታ ክፍሊ ሕዝበ እግዚአብሔር ዝጽልይሉ፡ እቲ ካልኣይ ክፍሊ ድማ ካህናተ እግዚአብሔር ኣገልግሎት ዝፍጽሙሉ እዩ። እቲ ሣልሳይ ድማ ዓሠርቱ ትእዛዛት ዝኃዘ ጽላት ዝቕመጠሉ ክፍሊ ኮይኑ ሓንሳብ ኣብ ዓመት እቲ ሊቀ ካህናት ናብኡ እናኣተወ፡ ቅድም ስለ ርእሱ፡ ደኃር ድማ ምእንቲ ኵሉ ሕዝቢ መሥዋዕቲ አቕርብ ነበረ።

ብዛዕባ ኣሠራርሓን ንዋያትን ናይዚ ድንኳን ሐዋርያ ቅዱስ ጳውሎስ ክጽሕፍ ከሎ ከምዚ ይብል፥ “እታ ቐዳመይቲ ኪዳን’ውን ናይ ኣገልግሎት ሥነ ሥርዓትን ምድራዊ መቕደስን ነበራ። ድንኳን ተተኺሉ ነበረ፡ እታ ‘ቕድስቲ’ ተባሂላ እትጽዋዕ ቅድም እትርከብ ክፍሊ ድማ ቀዋሚ ቐንዴልን ሰደቓን ኅብስተ ቍርባንን ነበራ። ብኽንየው እቲ ኻልኣይ መጋራጃ ዘላ ክፍሊ ድማ ‘ቅድስተ ቅዱሳን’ ትብሃል ነበረት። ኣብኣ ብወርቂ ዝተሠርሐ መዕጠንን ብዅሉ ወገኑ ብወርቂ ዝተለበጠ ታቦት ኪዳንን ነበረ። እዛ ታቦት እዚኣ መሶበ ወርቅን ዝጠጥዐት በትሪ ኣሮንን ጽላት ኪዳንን ዝኃዘት ነበረት። ኣብ ልዕሊ እቲ ታቦት ከኣ ነቲ ኅድገት ኃጢኣት ዚርከበሉ ቦታ ዜጽልሉሉ ናይ ክብሪ ኪሪቤል ነበሩ።” (ዕብ. 9፡1-5|)

እዚ ድንኳን እዚ’ውን ኣገልግሎት እናተፈጸመሉ ካብ ዘመነ ነቢይ ሙሴ ክሳብ ዘመነ ንጉሥ ዳዊት ጸንሐ። ንጉሥ ዳዊት ንጸላእቱ ኢያውሴዎን ስዒሩ ኣብ ደብረ ጽዮን ዝተባህለ ቤተ መንግሥት ተቐሚጡ ከሎ ነቢይ ናታን ናብኡ መጽአ። በዚ ጊዜ ዳዊት ኃዚኑን ተኪዙን ረኸቦ እሞ “እንታይ ዄይንካ ኃዚንካ ኣሎኻ በሎ። ዳዊት’ውን እንታይ ኴይነ ዘይኃዝን ኣነ ጽቡቕ ቤት ተቐሚጠ፡ ታቦተ ጽዮን ግና ኣብ ድንኳን ትነብር ኣላ” በሎ። ነቢይ ናታን ድማ “እንታይ እሞ አኅዘነካ ጸላእትኻ ጠፊኦሙልካ ኣለዉ፡ ንምንታይ ቤተ መቅደስ ዘይትሠርሕ” በሎ። እዚ ብዘይ ፈቃደ እግዚአብሔር ኣይከውንን እዩ ኢሎም ክልቲኦም ሱባኤ ኣተዉ። ብድኅሪ ሱባኤ ንዳዊት ዝበለጸ ነገረ ሥጋዌ ክግለጸሉ ከሎ፡ “ወረከብናሁ ውስተ ኦመ ገዳም ናሁ ሰማዕናሁ በኤፍራታ / ሰብ ኮይኑ ሥጋ ለቢሱ ካብ ድንግል ማርያም ተወሊዱ ኣብ ጎል ብጨርቂ ተጠቅሊሉ ከም ሕፃናት ክበክይ ሰሚዕናዮ” ኢሉ ተዛረበ። ንነቢይ ናታን ድማ ብዛዕባ ቤተ መቅደስ ተገልጸሉ እሞ ንዳዊት “ንስኻ ቤተ መቅደስ ብስመይ ክትሓንፀለይ ኣይትኽእልን ኢኻ፡ እቲ ካብ ኣብራካ ዝወፀ ወድኻ ሰሎሞን ግና ሽመይ ዝምስገነሉ ቤተ መቅደስ ክሠርሐለይ እዩ” በሎ። ንጉሥ ዳዊት ቤተ መቕደስ ንምሥራሕ ዝነበሮ ሓሳብ በዚ ተቛረጸ። ብድኅሪኡ ግና ወዱ ሰሎሞን ቤተ መቅደስ ክሠርሕ እግዚአብሔር ስለ ዝፈቐደሉ፡ ኵሉ ኣገልግሎት ዝፍጸመሉ ኣዝዩ ግሩም ቤተ መቅደስ ሓነፀ። ብድኅር’ዚ እግዚአብሔር ንሰሎሞን ከምዚ በሎ፡ “ጸሎትካ ሰሚዐ ኣለኹ፣ ነዛ ቦታ እዚኣ’ውን ቤት መሥዋዕቲ ኽትኮነኒ ሓርየያ ኣሎኹ። . . . ሕጂ ኸኣ ኣብዛ ቦታ እዚኣ ንዚጽለ ጸሎት ኣዕይንተይ ኪኽፈታ፡ ኣእዛረይውን ጽን ኪብላ እየን። ሕጂ ድማ ነዛ ቤት መቅደስ እዚኣ ሕዝበይ ንዘለዓለም ኣብኣ ኼምልኹኑ ሓርየያን ቀዲሰያን ኣሎኩ፡ ኣነ ኸኣ ኵሉ ጊዜ ኽሕልዋን ክሓልየላን እየ። (1ይ ነገ. 6-9 ፣ ግብ.ሓዋ. 7፡44-47)

ካብቲ ዘመን ኣትኂዙ ኣብ ደብተራ ኦሪት(ድንኳን) ዝነበረ ዓሠርቱ ቃላት ዝተጸሓፈሉ ታቦት ናብ ቤተ መቅደስ ኣተወ፡ ኵሉ ኣገልግሎት’ውን ኣብኡ ዝፍጸም ኮነ። ክሳዕ ዘመነ ሓዲስ ድማ ኣብዚ ቤተ መቅደስ እዚ መሥዋዕተ ኦሪት ይቐርብ ነበረ።

እንተኾነ ግና ኣብዚ ቤተ መቕደስ ዝቐርብ ዝነበረ መሥዋዕት ፍጹም ድኅነት ዘውህብ ስለዘይነበረ፡ ጐይታናን ኣምላኽናን ኢየሱስ ክርስቶስ ካብ ሰማየ ሰማያት ወሪዱ ካብ ቅድስት ድንግል ማርያም ተወሊዱ፡ ከም ሕፃናት በብቑሩብ ዓቢዩ፡ ኣብ ሠላሳ ዘመኑ ተጠሚቑ፡ ኣብ ገዳመ ቆሮንቶስ ኣርብዓ መዓልትን ለይትን ጾይሙ፡ ሠለስተ ዓመትን ሠለስተ ወርኂን ምሂሩ፡ ንደቂ ኣዳም ዅሎም ካብ ፍዳን መርገምን ናፃ ንምውፃእ ባዕሉ መሥዋዕቲ ኾይኑ ኣብ ቀራንዮ ተሰቒሉ፡ ሞይቱ ብሞቱ ንሞት ስዒሩ ብምትንሣእ ኣድኃነና፡ በረኸት ሥጋን ሕይወተ ነፍስን ዘውህብ ሓድሽ ሥርዓት ድማ ሠርዓልና።

ኣብ ቀራንዮ ዝተሠወዐ ሥጋኡን ዝፈሰሰ ደሙን ፍጹም ድኅነት ዘውህብ ስለዝኾነ ብድኅር እዚ መሥዋዕተ እንስሳ የለን። መሥዋዕቲ ሥጋኡን ደሙን ክህብ ዝጀመረ ባዕሉ ጐይታናን ኣምላኽናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ኣብ ዋዜማ ስቕለቱ እዩ።  ቅዱሳን ሓዋርያት ጸጋ መንፈስ ቅዱስ ተቐቢሎም ኣብ ስብከተ ወንጌል ኣብ ዝተዋፈርሉ ጊዜ ጉባኤ ዝሠርዕሉ ጸሎተ ቅዳሴ ኣብጺሖም ቅዱሱ ቍርባን ዘዳልውሉን ንኣማንያንን ዘቝርብሉ ፍሉይ ቦታ ኣይነበሮምን።

ጐይታ ካብ ዝዓርግ ኣብ መበል 8ይ ዓመት፡ ብዛዕባ ምሕናፅ ቤተ ክርስቲያን ዝምልከት ቅዱስ ጳውሎስን ቅዱስ በርናባስን ናብ ቅዱስ ጴጥሮስን ቅዱስ ዮሓንስን መልእኽቲ ለኣኹ።  ቅዱስ ጴጥሮስን ቅዱስ ዮሓንስን ድማ ፈቃደ እግዚአብሔር ምዃኑ ተገልጸሎም። ንቅዱሳን ሓዋርያት ብደመና ጽዒኑ ናብ ‘ፊልጵስዩስ’ እትበሃል ዓዲ ኣብጽሖም እሞ ኣብኡ ምስ ቅዱስ ጳውሎስን ቅዱስ በርናባስን ተራኸቡ። ብድኅር’ዚ ጐይታናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ “ኣብዚ ቦታ ብስም ኣደይ ድንግል ማርያም ቤተ ክርስቲያን ክሕነፅ ፍቓደይ እዩ” ኢልዎም ናይቲ ቤተ መቅደስ ቦታ ዓቂኑ ለኪዑ ሂብዎም ናብ ሰማይ ዓረገ።

ቅዱሳን ሓዋርያት’ውን ምሕናፅ ቤተ ክርስቲያን ጀመሩ። ብሠለስተ እምኒ ምሕናፅ ጀሚሮም ክሳብ ዝፍጸም ባዕሉ እናዓበየ ተሓንፀ። ብዕለት 21 ሰኔ ሕንፃ ቤተ ክርስቲያን ምስ ተፈጸመ ጐይታናን ኣምላክናን መድኃኒናን ኢየሱስ ክርስቶስ ምስ ሓዋርያት ቀዲሱ ኣቝረቦም። (መጽሓፈ ስንክሳር 21 ሰኔ) ብድኅር’ዚ ‘እምይእዜሰ አንትሙኑ ከመዝ ግበሩ/ ካብ ሕጂ ከምዚ ግበሩ” በሎም።

እታ ሓዋርያዊትን ኣጽናፋዊትን ሥሉስ ቅዱስ፡ ወልድ ዋሕዲ ኢላ እተኣምን፣ ብደም ክርስቶስ ዝተመሥረተት ሓንቲ ምእመን ቤተ ክርስቲያን እያ። በዚ እምነት’ዚ ዝተመሥረታ ምሥጢረ ሥጋኡን ደሙን ተሠሪዑ ዝወሃበለን ኣምልኮተ እግዚአብሔር ዝፍጸመለን ቤተ ንጽሕ ቤተ በረከት ኣብ ኣርባዕተ መዓዝነ ዓለም ብስም እግዚአብሔር፡ ብስም ወላዲተ አምላክ፣ ብስም ቅዱሳን መላእክትን ሰብን ኣብያተ ክርስቲያን እናተሓንፃ ይነብራ ኣለዋ።

ወስብሐት ለእግዚአብሔር ወለወላዲቱ ድንግል ወለመስቀሉ ክቡር!

No events found.
Ad Right

ዜና ኅትመት

እዋናዊ ጽሑፋት

ቀዳማይ መሥርሕ ኣርትዖት መጽሓፍ ቅዱስ ሐዲስ ኪዳን ንምክያድ ዝዓለመ ጉባኤ…

ብናይ ኤርትራ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን እትውነን መጽሓፍ ቅዱስ ንምድላው ዝዓለመ ብክፍሊ ጉባኤ ሊቃውንት ብግእዝን ትግርኛን ዝቐረበት መጽሓፍ ሐዲስ ኪዳን...

ቅዱስ ሲኖዶስ ምስ ምምኅዳር ሃገረ ስብከት ኅቡራት መንግሥታት ኣሜሪካን ካናዳን…

ብዕለት 20 ሐምሌ 2012 ዓ.ም. (27/07/2020 ፈ.) ተወከልቲ ቅዱስ ሲኖዶስ ምስ ምምኅዳር ሃገረ ስብከት ኅቡራት መንግሥታት ኣሜርካን ካናዳን ብመንገዲ ማኅበራዊ...

ብሕንፃ እንዳ ኣቡን ኣቡነ ማርቆስ ዝፍለጥ ሕንጻዊ ጽገና ይግበረሉ ኣሎ

 ኣብ ከተማ ኣሥመራ ከባቢ ርእሰ ኣድባራት ደብረ ጽዮን ቅድስት ድንግል ማርያም ዝርከብ ብእንዳ ኣቡን ኣቡነ ማርቆስ ዝፍለጥ ዋንነት ቅድስት ቤተ...

ተኣምር ብፁዕ ወቅዱስ ኣቡነ ሰላማ ከሣቴ ብርሃን፣ ጸሎቱን በረኸቱን ምስ…

ሓደ ንእግዚአብሔር ዝፈርህ፡ ለዋህ፡ ትሑት፡ ገባሬ ሠናይን ተቐባል ጋሻን ዝኾነ ሰብኣይ ነበረ። ነፍስ ወከፍ ወርኂ ዕለት 26 ዝክር ብስም ኣቡነ...

ሓዋርያዊት ቅድስት ቴክላ

ኣብ ዘመነ ስብከቱ ንሐዋርያ ጳውሎስ ዝስዕባ ካብ ዝነበራ ቅዱሳት ኣንስት ሓንቲ ቅድስት ቴክላ እያ። ኣብ ዝተወለደትሉ ሃገር ኒቆምድያ ኣብ ቤት...

ሰማዕት ቅዱስ አበ ኖብ

ሎሚ ሕፃናት ከም ፍቓድ እግዚአብሔር ሓደ ካብ ሰማዕታት ዝኾነ ናይ ኣባ ኖብ ታሪኽ ክንርኢ ኢና። ሰማዕት ዝብል ቃል ትርጕሙ መስካሪ...

መራኄ ብርሃናት ቅዱስ ዑራኤል

ቅዱሳን መላእክት- ልዑካት እግዚአብሔር፡ ኣብሠርቲ ሐጐስ፡ ሓለውቲ ሰባት እዮም። ቅዱሳን መላእክት ወትሩ ከይደኸሙ ቅዱስ ቅዱስ ቅዱስ እግዚአብሔር ጸባዖት ፍጹም ምሉእ...

“ኣእምሮኹም ብምሕዳስ ተለወጡ ደኣ እምበር፡ ነዛ ዓለም እዚኣ ኣይትምሰልዋ” ሮሜ…

ዓለም፡ ካብ ሰብ ወፃኢ ዝቖመት ጽላሎት ኣይኮነትን። ኵሉ ሰብ ኣብኣ እናነበረ ኵሉ ናታ በረኸትን መዓትን ይካፈል። ተለዋዋጢት ስለዝኾነት’ውን ከምኣ ይለዋወጥ።

ዜና ዕረፍት ሊቀ መዘምራን ያሬድ ካፍል

ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ካብ ዘፍረየቶም ሊቃውንተ ዜማ ሓደ ሊቀ መዘምራን ያሬድ ካፍል እዮም። እዞም ሊቅ’ዚኦም ኣብ መበል 64 ዕድሚኦም...

“ዘበአማን እስራኤላዊ” ቅዱስ ሐዋርያ ናትናኤል

ሕሊና ዘመላልሶ ሓሳብ ልብን ኵላሊትን ዝምርምር ናይ ባህርይ ኣምላኽ በይኑ ጐይታና ኢየሱስ ክርስቶስ እዩ። ንእኡ ኵሉ ግሉጽ እዩ፣ ካብኡ ዝሥወር...

ጻድቅ ኣቡነ ኪሮስ - 8 ሐምሌ

ቅድስቲ ቤተ ክርስቲያንና ነቶም ብፍጹም ሃይማኖትን ሥነ ምግባርን ጸኒዖም ኣብ እግዚአብሔር ዝተኣመኑ፡ ኣብ ዓለም ዘይሮም ዝመሃሩን ክሳዕ ፍጻሜ ሕይወቶም ዘገልገሉ፡...

ብርሃነ ዓለም፡ ማኅቶተ ቤተ ክርስቲያን፡ ንዋየ ኅሩይ ቅዱስ ሓዋርያ ጳውሎስ

ሐዋርያ ቅዱስ ጳውሎስ ቅዱስ ሓዋርያ ጳውሎስ ዓሌቱ ዕብራዊ ኾይኑ ኣብ ከተማ ጠርሴስ ተወሊዱ። ሮማውያን ነቶም ኣብ ትሕቲኦም ዚመሓደሩ ሕዝቢ፡ ሮማዊ ዜግነት...

  

latest articles

The Apostle Saint Paul

Saint Paul was a Jew, of the tribe of Benjamin, a Pharisee, the son of a Pharisee; and his kinsfolk...

The Apostle st. Peter

Peter was from Bethsaida, and he was a fisherman.  Our Lord chose him on the second day following that whereon...

The Fast of Wednesdays and Fridays

Every week Wednesdays and Fridays are observed as fast days except during the fifty days (between Easter and Pentecost), and...

The Fast of the Apostles

The Apostles observed this fast after they received the Holy Spirit and before they set out to proclaim the Gospel...

The feast Of Pentecost

IN THE NAME OF THE FATHER AND THE SON AND THE HOLY SPIRIT, ONE GOD. On this day the Holy...

Ascension

After the Lord Jesus Christ had finished the operation of His wisdom upon earth, by His Passion, and His Death...

Tsinset (Annunciation – Feast of Incarnation)

In accordance with the cannon of the Church, one of the nine major feast days of Our Lord. it Tsinset (Annunciation...

The feast of presenting the lord Christ in the temple…

On this day we celebrate the feast of presenting the lord Christ to the temple after 40 days of his...

The Fast of Nineveh - Monday 10 – 12 February…

In Eritrean Orthodox Tewahdo Church, one of the seven fasting periods is the fast of Nineveh.

Mystery of Baptism

Baptism is the sacrament given to all who believe in the Mystery of the Trinity and the Mystery of Incarnation...

Mystery of Incarnation

Mystery of Incarnation means the mystery of the descending of God the Son who is one of the Trinity from...

Mystery of the Holy Trinity

The Eritrean Orthodox tewahdo Church has Five pillars of Mysteries through which it teaches and demonstrates its basic religious belief...